في الذاكرة دائمًا

امین تارخ
11 أغسطس 1953—24 سبتمبر 2022
مكان الميلاد: شیراز، ایران، مكان الوفاة: تهران، ایران
تحتاج الشمسُ سنينَ طويلة لتجعل حجرًا صلدًا
ياقوتًا في بدخشان أو عقيقًا في اليمن.
روایت صحنه، تصویر و آموزش
این متن، بازنویسی روایی بر اساس منابع است و نقلقول مستقیم یا نوشته شخصی فرد نیست.
مسیر من در بازیگری، از صحنهٔ تئاتر به سینما و تلویزیون رسید و در آموزش بازیگران ادامه پیدا کرد. در دوران دانشجویی، حضور در نمایشهایی چون «هنری چهارم»، «لورانچیو» و «زن نیک ایالت سچوان» بخشی از تجربهٔ عملی من بود. آموزش نزد محمد کوثر، بهرام بیضایی و پرویز پرورش، به سالهایی تعلق داشت که بازیگری را در فضای دانشگاه و روی صحنه دنبال میکردم. در گزارش ایسنا، از محمد کوثر بهعنوان استادی یاد شده که جایگاه ویژهای در آموزش من داشت.
کارنامهٔ من تنها به یک قالب محدود نماند. در تئاتر، «اتللو» از تجربههای دوران جوانیام بود؛ سپس با «مرگ یزدگرد» بهرام بیضایی وارد سینما شدم. در ادامه، همکاری با کارگردانانی مانند علی حاتمی، داریوش مهرجویی، مسعود کیمیایی و پوران درخشنده، نقشهای متفاوتی را پیش رویم گذاشت. «پرندهٔ کوچک خوشبختی»، «مادر»، «سرب»، «دلشدگان» و «سارا» بخشی از این مسیرند.
در تلویزیون، حضورم در «سربداران» و نقش ابنسینا در «بوعلی سینا» با روایتهای تاریخی پیوند خورد. بعدها در «سفر سبز»، «معصومیت از دست رفته»، «اغما» و «جراحت» نیز بازی کردم. این مجموعهها، در کنار فیلمهای سینمایی، امکان دیدن دورههای مختلف فعالیت مرا فراهم میکنند؛ از نقشهای تاریخی تا شخصیتهای داستانهای معاصر.
آموزش، شاخهٔ دیگری از فعالیت من بود. در سال ۱۳۷۳ «کارگاه آزاد بازیگری» را در تهران پایه گذاشتم. طبق معرفی آیفیلم، ارتباط این کارگاه با مراکز آموزش بینالمللی از سال ۱۳۷۹ گسترش یافت و به دو سال تدریس من در مرکز درامای فلیندرز در استرالیا انجامید. تحصیل در مدیریت فرهنگی و حضور در فعالیتهای صنفی، از جمله هیئتمدیرهٔ خانهٔ سینما، نیز در کنار بازیگری و تدریس قرار داشت.
برای بازی در «ماه و خورشید»، سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل مرد پانزدهمین جشنوارهٔ فیلم فجر را دریافت کردم. برای «پروندهٔ هاوانا» نیز نامزد بهترین بازیگر نقش اول مرد در بیستوچهارمین دوره شدم. در معرفی رسمی شبکه، دریافت تندیس حافظ برای «معصومیت از دست رفته» ثبت شده است. عنوان جایزهها در این روایت از نامزدیها جدا نگه داشته شده است.
یاد کار یک بازیگر در اجراهای ثبتشده و در ادامهٔ مسیر شاگردانش باقی میماند. پس از پایان زندگی من، نام «تارخ» بر پردیسی سینمایی در شیراز گذاشته شد؛ گزارشی از سورهٔ سینما، افتتاح آن را در دومین سالگرد درگذشتم با حضور خانواده و سینماگران ثبت کرده است. این بخش، گزارش رویدادی پس از زندگی من است، نه گفتهای از زبان خودم در زمان حیات.
منابع بررسیشده
۱. آیفیلم۲، «امین تارخ»؛ تولد، کارنامه، کارگاه، تدریس و فعالیت صنفی:
https://fa2.ifilmtv.ir/Artist/Content/92
۲. ایسنا، «یادبود امین تارخ با نوای نی و شعری از سایه»، ۶ مهر ۱۴۰۱؛ بازنشر سرخط؛ آموزش دانشگاهی، تئاتر و مسیر حرفهای:
https://www.sarkhat.com/fa/news/146546676/
۳. فیلمدیتا، «امین تارخ»؛ تاریخها و عنوان جوایز فجر:
https://www.filmdata.ir/people/c146698007717
۴. سورهٔ سینما، «پردیس سینمایی تارخ در شیراز افتتاح شد»، بازنشر نیمرخ؛ بزرگداشت و تأیید نام همسر، منصوره شادمنش:
https://rokh.in/news/120859/پردیس-سینمایی-تارخ-در-شیراز-افتتاح-شد
۵. تصویر واقعی امین تارخ، عکاس Romissa Mofidi، ۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۰۷؛ CC BY-SA 3.0؛ بدون دستکاری محتوای تصویر:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:امین_تارخ_-_Amin_Tarokh.jpg
https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/
۶. موسیقی زمینه: پرلود ۴ شوپن، اجرای Porticodoro / SmartCGArt؛ CC BY 3.0؛ اجرای امین تارخ نیست:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:FChopinPreludeOp28n4.OGG
https://creativecommons.org/licenses/by/3.0/
۷. تصاویر تکمیلی گالری، سفر سبز و شیخ مفید: گزارش معرفی امین تارخ در آیفیلم۲، ۳ اسفند ۱۳۹۹؛ تصاویر آرشیوی بدون بازسازی چهره.
۸. مصاحبه تصویری با صدای خود هنرمند: گفتوگوی امین تارخ با مجله فیلم امروز و عباس یاری، با حضور ترانه علیدوستی؛ بازنشر فیلمخونه. این پیوند به مصاحبه کامل در منبع بیرونی باز میشود.
امین تارخ؛ عکس Romissa Mofidi، ۲۰۰۷، CC BY-SA 3.0؛ منبع ۵ زندگینامه.
معلومات إضافية
- آموزش و یادگار حرفهای
- بنیانگذاری کارگاه آزاد بازیگری در ۱۳۷۳ و تدریس در مرکز درامای فلیندرز استرالیا؛ در کنار بازیگری، فعالیت صنفی در خانه سینما. منابع ۱ و ۲ زندگینامه.
- افتخارات سینمایی
- سیمرغ بلورین نقش مکمل مرد برای «ماه و خورشید» در پانزدهمین جشنواره فجر؛ نامزد نقش اول مرد برای «پرونده هاوانا» در بیستوچهارمین دوره. منبع ۳ زندگینامه.
- نقشهای ماندگار تلویزیون
- شیخ حسن جوری در سربداران؛ ابنسینا در بوعلی سینا؛ شوذب در معصومیت از دست رفته؛ دکتر پژوهان در اغما. منابع: آیفیلم و تسنیم؛ https://www.ifilmtv.ir/Artist/Content/92
- همکاریهای سینمایی
- مرگ یزدگرد، پرنده کوچک خوشبختی، سرب، مادر، دلشدگان و سارا؛ همکاری با بهرام بیضایی، علی حاتمی، مسعود کیمیایی، پوران درخشنده و داریوش مهرجویی. منابع ۱ و ۲ زندگینامه.
- خانواده
- همسر: منصوره شادمنش. فرزندان: نیما، مانی و نامی تارخ؛ نام فرزندان در گزارش ایسنا از یادبود ۶ مهر ۱۴۰۱ آمده است: https://www.sarkhat.com/fa/news/146546676/
شجرة العائلة
همسر امین تارخ؛ نسبت بر اساس منبع ۴ زندگینامه، گزارش سورهٔ سینما.
فرزند امین تارخ؛ نام در گزارش ایسنا از مراسم یادبود، ۶ مهر ۱۴۰۱: https://www.sarkhat.com/fa/news/146546676/
فرزند امین تارخ؛ منبع: ایسنا، مراسم یادبود ۶ مهر ۱۴۰۱ https://www.sarkhat.com/fa/news/146546676/
فرزند امین تارخ؛ منبع: ایسنا، مراسم یادبود ۶ مهر ۱۴۰۱ https://www.sarkhat.com/fa/news/146546676/