
ناصر ملکمطیعی
۲۲ فروردین ۱۳۰۹—۵ خرداد ۱۳۹۷
زادگاه: تهران، ایران•محل درگذشت: بیمارستان آتیه، تهران، ایران
آدرس آرامگاه: بهشت زهرا، قطعه هنرمندان، بهشت زهرا، تهران، ایران
گاهی بعضی آدمها، حتی در نبودشان هم، حضوری آرام در زندگی دیگران دارند.
روایت بازیگری و روزگار
این متن، بازنویسی روایی بر اساس منابع است و نقلقول مستقیم یا نوشته شخصی فرد نیست.
پیش از آنکه بازیگری حرفهٔ اصلی من شود، معلم ورزش دبیرستان بودم و انجمن نمایش و ورزش مدرسه را اداره میکردم. در گفتوگو با روزنامهٔ شرق، از اجرای نمایشهای دانشآموزی و گذراندن دورهٔ داوری کشتی در دارالفنون گفتهام. پیوند من با هنر، در کنار همین فعالیتهای آموزشی و ورزشی شکل گرفت و به حضور طولانی در سینما رسید.
«واریتهٔ بهاری» از نخستین حضورهای سینمایی من بود. در سالهای بعد با کارگردانانی چون علی حاتمی، مسعود کیمیایی، ساموئل خاچیکیان، سیامک یاسمی و ایرج قادری همکاری کردم. نقش فرمان در «قیصر»، آسیدمصطفی در «طوقی»، مرشد در «پهلوان مفرد» و بازی در «قلندر» از بخشهای شناختهشدهٔ این کارنامهاند. هر کدام از این فیلمها، تصویری از سینمای دورهٔ خود را نیز پیش چشم میگذارند.
حضور من به پردهٔ سینما محدود نماند. در مجموعهٔ «سلطان صاحبقران» علی حاتمی، نقش امیرکبیر را بازی کردم. نویسندگی و تهیهکنندگی نیز در فهرست فعالیتهای من ثبت شده است؛ از جمله نویسندگی «میلیونر فراری» و «مردها و جادهها». برای شناخت کارنامه، این مسئولیتها را باید در کنار بازیگری دید، نه آنکه همهٔ آنها را یک عنوان واحد دانست.
در مصاحبهٔ شرق، از دوستی با فردین و بهروز وثوقی و از سالهای دوری از کار گفتهام. آن گفتوگو دشواری تنهایی و دلبستگی من به سینما را ثبت میکند؛ همچنین از راهاندازی قنادی در سالهای پس از انقلاب سخن میگوید. این روایت به همان گفتههای ثبتشده تکیه دارد و گفتوگو یا احساس تازهای به من نسبت نمیدهد.
عکس گروهی این صفحه، مطابق توضیح آرشیو، مرا در کنار محمدعلی فردین و بهروز وثوقی نشان میدهد. جای افراد در عکس از منبع آمده است: من در سمت چپ تصویر هستم. این عکس و نقشهای باقیمانده، بخشی از یادگار حرفهای مناند؛ نشانههایی برای مرور یک دوره از سینمای ایران و رابطهٔ بازیگران آن با یکدیگر.
در زندگی خانوادگی، همسرم با نام مهین معرفی شده و دو فرزندم امیرعلی و شیرین نام دارند. نام و نسبت امیرعلی در گفتوگوی مستقیم او با ایرنا تأیید شده است. پس از درگذشتم در تهران، مراسم تشییع در ششم خرداد ۱۳۹۷ از خانه سینما به سوی قطعه هنرمندان بهشت زهرا برگزار شد. این بخش گزارش رویدادی پس از پایان زندگی من است و نقلقول شخصی محسوب نمیشود.
منابع بررسیشده
۱. آیفیلم۲، «ناصر ملک مطیعی درگذشت»، ۵ خرداد ۱۳۹۷؛ تاریخها، آثار و نقشهای مشخص:
https://fa2.ifilmtv.ir/News/Content/42961/بازیگر-پرآوازه-سینمای-ایران-درگذشت
۲. شرق؛ «ناگفتههای ناصر ملکمطیعی از دوران بازیگری و انزوایش»، بازنشر گزیدهٔ ایسنا در نامهنیوز؛ آموزش، دوستیها، دوری از سینما و قنادی:
https://www.namehnews.com/بخش-فرهنگ-15/99547-ناگفته-های-ناصر-ملک-مطیعی-از
۳. تصویر ناصر ملکمطیعی؛ مجلهٔ فیلم و هنر، ۱۹۷۲؛ ویکیمدیا، PD-Iran، بدون دستکاری:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Naser_Malek_Motiee.jpg
۴. عکس گروهی، آرشیو محمدعلی فردین، میانهٔ دههٔ چهل؛ از چپ ناصر ملکمطیعی، فردین و بهروز وثوقی؛ PD-Iran:
۵. موسیقی: پرلود ۴ شوپن، Porticodoro / SmartCGArt؛ CC BY 3.0؛ صدای ملکمطیعی نیست:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:FChopinPreludeOp28n4.OGG
https://creativecommons.org/licenses/by/3.0/
۶. خانواده: زندگینامه ناصر ملکمطیعی، ستاره.
۷. تأیید نام و نسبت امیرعلی: گفتوگوی ایرنا با فرزند هنرمند، بازنشر عصرخبر.
۸. آیین وداع و آرامگاه: گفتوگوی ایسنا با مسئول مراسم، بازنشر سرپوش.
ناصر ملکمطیعی؛ تصویر منتشرشده در مجلهٔ فیلم و هنر، ۱۹۷۲؛ PD-Iran، منبع ۳.
اطلاعات بیشتر
- آثار و نقشهای شاخص
- فرمان در «قیصر»، آسیدمصطفی در «طوقی»، امیرکبیر در «سلطان صاحبقران»؛ همکاری با علی حاتمی و مسعود کیمیایی. منبع ۱ زندگینامه.
- فعالیتها و علایق بیانشده
- دبیری ورزش، ادارهٔ نمایش دانشآموزی، دورهٔ داوری کشتی و فعالیت در قنادی؛ دلبستگی به سینما به روایت گفتوگوی مستقیم با شرق. منبع ۲ زندگینامه.
- خانواده
- همسر: مهین؛ پسر: امیرعلی ملکمطیعی؛ دختر: شیرین ملکمطیعی. نام پسر در گفتوگوی بازنشر ایرنا تأیید شده است: https://asrkhabar.com/fa/news/130598/ ؛ خانواده در https://setare.com/fa/news/18034/
- آموزش و پیشینه شغلی
- دانشآموخته تربیت بدنی از دانشسرای عالی تهران و معلم ورزش دبستانهای تهران پیش از ورود به سینما. منبع: هنرآنلاین https://www.honaronline.ir/بخش-سینما-6/118768
- آرامگاه و آیین وداع
- قطعه هنرمندان بهشت زهرا، تهران؛ مراسم تشییع ۶ خرداد ۱۳۹۷ از خانه سینما. منبع: بازنشر گفتوگوی ایسنا با مسئول مراسم https://www.sarpoosh.com/art-cinema/actors-director/actors-director970301209.html
شجرهنامه
همسر ناصر ملکمطیعی؛ نام ثبتشده در زندگینامه ستاره. نام خانوادگی تأیید نشده است. https://setare.com/fa/news/18034/
فرزند ناصر ملکمطیعی؛ تأیید نسبت در گفتوگوی مستقیم بازنشر ایرنا: https://asrkhabar.com/fa/news/130598/
دختر ناصر ملکمطیعی؛ منابع: زندگینامه ستاره و توانا https://setare.com/fa/news/18034/


